Draden van ons Nederlandse Slavernijverleden
Tentoonstelling
Foto: Josefina Eikenaar
18 april t/m 28 juni '26 toont de Grote Kerk Breda een 35 meter lang wandkleed, dat in 2025 is gemaakt door honderden handen uit heel Noord-Brabant. Het kunstwerk, ontworpen door kunstenaar Victor Sonna, vertelt verhalen over het slavernijverleden van de provincie.
Verhalen vertellen met textiel gebeurt al eeuwenlang. In veel culturen worden bijzondere gebeurtenissen vastgelegd in wandkleden. Met technieken als borduren, tuften en quilten is het ontwerp van Victor Sonna voor Draden van ons Nederlandse slavernijverleden tot leven gebracht. Het resultaat is niet alleen een eerbetoon, maar ook een gezamenlijke herinnering én een uitnodiging tot gesprek.
Over het project
De kennis en het bewustzijn van het Nederlandse slavernijverleden en de doorwerking daarvan in onze tijd zijn de afgelopen jaren sterk toegenomen. De excuses van steden, bedrijven, de minister-president en de koning voor deze donkere bladzijde uit onze geschiedenis vormen daarin belangrijke mijlpalen. Juist na erkenning van wat niet goed is gegaan, kan een samenleving hoopvol verder bouwen aan de toekomst. Daarom krijgt dit deel van de geschiedenis nu extra aandacht. Draden van ons Nederlandse slavernijverleden draagt daar op een verbindende manier aan bij.
-
Foto: Josefina Eikenaar
-
Foto: Museum Helmond
-
Foto: Josefina Eikenaar
-
Foto: Rosa Meininger
Noord-Brabant was ruwweg op vier manieren betrokken bij het koloniale verleden:
- Economisch: door het verwerken van grondstoffen uit koloniën en het produceren van goederen met koloniën als afzetmarkt. Voorbeelden hiervan zijn de tabaksindustrie en de textielindustrie.
- Religieus: door de missionarissen die vanuit Noord-Brabant naar Europese koloniën vertrokken om daar de lokale bevolking te bekeren. Denk bijvoorbeeld aan de Fraters van Tilburg.
- Bestuurlijk: door de persoonlijke belangen van Brabantse bestuurders in plantages waar slaafgemaakten gedwongen werkten.
- Door individuen die vanuit de koloniën naar Noord-Brabant kwamen, bijvoorbeeld Quaco.
Foto: Rosa Meininger
Breda
In de maanden mei en juni ’25 werd op verschillende locaties in Breda gewerkt aan het kleed. Zo realiseerden vele handen samen een deel van het gigantische kunstwerk van 35 meter lang waarop de geschiedenis van Noord-Brabant en haar relatie met het slavernijverleden is afgebeeld. Het ontwerp is gemaakt door de Eindhovense kunstenaar Victor Sonna en is geïnspireerd op verschillende onderzoeken uit de provincie.
Foto van het doopboek van de Grote Kerk Breda. Met dank aan: Stadsarchief & archeologie Breda
Anna en Laloupe
In de Grote Kerk Breda wordt ook het verhaal van Anna en Laloupe verteld. Je ziet het originele doopboek van de Grote Kerk Breda met daarin de registratie van de doop van twee voormalig tot slaafgemaakten, Anna en Laloupe. Zij werkten als bedienden voor oud-gouverneur Crommelin en kwamen met hem naar Breda. Op 22 maart 1772 werden zij vrijgemaakt door hun doop in de Grote Kerk Breda. Deze sporen van de koloniale geschiedenis maken zichtbaar hoe nauw deze geschiedenis ook met Breda en Noord-Brabant is verbonden.
Foto: Hebe Verstappen
Victor Sonna
Kunstenaar en ontwerper Victor Sonna (1977, Kameroen) maakte het ontwerp voor het Brabantse wandkleed. In zijn werk beweegt Sonna zich tussen Kameroen en Nederland, waarin hij onderzoekt hoe het is om je tussen twee culturen te bevinden. Zijn werk komt vaak voort uit spanningen tussen culturen en stijlen, wat resulteert in kunstwerken die grenzen verkennen en een vervreemdend effect hebben.
In samenwerking met partners worden er in de periode dat het wandkleed in de Grote Kerk Breda te zien is activiteiten rondom de thematiek van het project Draden van ons Nederlandse slavernijverleden georganiseerd.
Op 29 juni zal het kleed worden verplaatst naar het Chassé Theater, waar Comité 30-6/1-7 traditiegetrouw de herdenking en viering van Keti Koti, het breken van de ketenen, organiseert.
Partners
Stichting Villa Maecenatis staat aan de basis van het landelijke initiatief van Draden van ons Nederlandse slavernijverleden. In Breda is dit een gezamenlijk project van: Grote Kerk Breda, Nieuwe Veste, Stedelijk Museum Breda, Stichting Herdenking Afschaffing Slavernijverleden Breda, Comité 30-6/1-7 en Stadsarchief & archeologie Breda